24/11/2014

Gun nabestaanden een geestelijke nalatenschap

 Logo-bewerkt-475x334.jpg

Afgelopen zaterdag zat ik met een goede vriend in een Zwols café, een bruine kroeg ruikend naar lampolie, met pinda's op tafel en aan de muur achter glas veel verleden verbeeld. We spraken over de dood, de dood van zijn pas overleden 93-jarige oma. Een bijzondere oma, die als kind van Twents Friese ouders, groot groeide in de Randstad, en op volwassen leeftijd al vroeg weduwe werd. De regie die ze als moeder van drie, op jonge leeftijd noodgedwongen in handen kreeg, liet oma pas afgelopen week los.

In haar leven maakte ze, toen het kon en zolang ze kon, ieder jaar twee reizen, een grote reis (buiten Europa) en een kleine reis (binnen Europa). Van al die reizen hield ze een dagboekje bij. 'Niks bijzonders', zei mijn vriend letterlijk. Ik keek hem aan, dacht aan hem over twintig jaar, aan zijn neven en nichten, aan zijn dochter en aan toekomstige generaties.

Reizen bewaard

Ik zei dat het toch wel bijzonder mooi en waardevol zou zijn als de herinneringen en ervaringen van oma zouden worden vastgelegd. Dat haar geestelijke nalatenschap zou worden geborgd, bijvoorbeeld middels een boek dat dagboekfragmenten van haar reizen toont. Of dat een goed idee is en of een boek er in dit geval gaat komen, weet ik niet.

Wat ik wel weet, en dat valt op, is dat we in Nederland over het algemeen weinig gedachten wijden aan onze geestelijke nalatenschap. Het taboe van de dood is groot. Komt en is de dood dichtbij dan wordt er vooral in praktische zin bij stilgestaan. Zo kopt weekblad Elsevier deze week op de voorpagina: Dood in eigen hand / Een handleiding voor een waardige laatste fase van het leven.

Unieke levenservaring

In het hele blad wordt met geen woord gesproken over het belang van geestelijke nalatenschap. Ik vind dat raar. De enorme rijkdom waarin wij in Nederland leven, het gevolg van zeventig jaar vrede, zorg, scholing en ondernemerschap, krijgt in mijn ogen pas betekenis door het persoonlijke, door de relatie die we in opeenvolgende generaties hebben en hadden met de mensen die belangrijk voor ons zijn en waren.

De levenservaringen van ieder individu zijn uniek, het gevolg van de lessen geleerd van eerdere generaties, van de genen die je meekreeg en de toevalligheden, gebeurtenissen en mensen die op je pad kwamen. Die ervaringen en de verhalen erover, zijn het waard om door te geven aan naasten, de mensen die verder leren, leven, daar waar het voor jou eindigt.