MijnVerhaal Blog

02/09/2014

Vernieuwing is vaak een gebrek aan beheersing

Afbeelding 142.jpg

Jan Blauwpak (foto) is dood. Dat nieuws kwam afgelopen week op een stille doordeweekse avond via verschillende sms-jes tot mij. Het bericht deed me aanvankelijk weinig. Maar langzaam drong tot me door dat misschien wel de meest markante man die ik ken, zojuist was overleden. Jan Blauwpak alias Jan Fischer, is niet meer... 

Jan Fischer was sinds begin jaren tachtig de baas van Hotel van der Werff op Schiermonnikoog. Hotel van der Werff en dan met name het cafe-gedeelte ervan, is een plek waar ik sinds eind jaar tachtig ieder jaar tussen oud en nieuw kom. In Hotel van der Werff is alles zoals het was en zoals het altijd zou moeten blijven.

Verdwaald shagje

Dat vond Jan Fischer, een zwijgzame vriendelijke man, met een bochel, een brilletje voorop de neus en vaak een verdwaald shagje tussen vingers of lippen, ook. Jan Fischer zorgde er ruim dertig jaar lang voor dat alles in zijn hotel bleef zoals het was. Bij zijn aantreden in 1982 zei hij: "Ik zeg niet dat ik zal proberen gelagkamer, eetzaal en lounge te veranderen. Sterker nog, dit blijft zo!" 

Aldus geschiedde. Vernieuwing is een gebrek aan beheersing, verkondigde Jan Fischer vaak. En dus waren en bleven tijdens de ruim 25 jaar dat ik op Schier kom, de obers in pak onovertroffen goed (Leve Minne en Durk) en de prijzen van bitterballen, bier en Claerkampster Cloosterbitter vrolijkmakend laag.

Blauwe pakken

Jan Fischer, de man die in zijn rommelige kantoortje Bach, Bach en nog eens Bach luisterde, is dood. Op de vraag waarom hij altijd blauwe pakken droeg, antwoordde Fischer “Ik vind het wel makkelijk. En je bent altijd gekleed voor bruiloften, partijen en begrafenissen. Het woord ‘mode’ alleen al. Gatverdamme, daar krijg ik uitslag van, jeuk, puistjes.”

Jan Fischer, voluit Johan Lourens Karel Fischer geheten, is dood. In 1982 nam hij het initiatief voor de oprichting van een damesbiljartclub waarvan hij zelf de naam bedacht: DOL (Denk om ’t Laken). Naar verluid deed Fischer zijn DOL-vrouwen tijdens het tweejaarlijkse biljart-uitje naar de vaste wal uitgeleide met de woorden: “Hou God voor ogen en de broek dicht.”

Belachelijkheid

Jan Fischer, op voet van oorlog verkerend met betutteling en bureaucratie, verklaarde eens: “De essentie van een goed hotel is dat er niet teveel regeltjes zijn. Ik heb een bloedhekel aan regeltjes. In ieder hotel waar je komt en waar je vraagt: hoe laat is het ontbijt, krijg je te horen: tot tien uur, of zoiets. Dat vind ik van een belachelijkheid! Wij zijn er toch, wat kan ’t nou schelen hoe laat of hoe lang het is.”

Jan Fischer, onafscheidelijk met zijn slappe shagje, is dood. Op de entree van de rookruimte in Van der Werff die hij in het leven riep omdat het moest, hangt een plakkaat met daarop de tekst: “ …Roken vermindert uw vruchtbaarheid en is bovendien zeer verslavend. Van overheidswege is dan ook bepaald dat U er dood aan gaat. Een troost is er echter voor U: Niet rokers gaan ook dood.”

Jan Fischer, in de jaren zestig al als ober werkzaam in Hotel van der Werff, ontpopte zich in 32 jaar als hotelier op Schier tot mister Schiermonnikoog. Jan Fischer is 74 jaar oud geworden. Zijn dochter Charlotte (1984), al even nors op het oog en vriendelijk in contact, neemt het hotel van haar vader over. 

Alle quotes in bovenstaande tekst zijn afkomstig uit het boek Hotel van der Werff – Anno 1726, geschreven door Wim Wennekes en Durk Reitsma.  De foto is in 2007 gemaakt door Aukje Litjens.

» Lees verder

26/06/2014

De sleutel tot het verleden is het heden

 DP265764.jpg

“Elk fictief werk heeft iets van een egodocument. Elke autobiografie heeft iets van een verzonnen verhaal. De hersenschim genaamd ´fictie´ is de tweelingzus van ‘egodocument´. Ik heb nooit gelogen, ik heb mezelf ertoe gedwongen, ik heb alleen maar voorstellingen van het in mijn herinneringen overgebleven verleden geordend om er een levend wezen van te maken, een mededeelbare voorstelling”, zo schrijft Boris Cyrulnik ergens in het begin van zijn autobiografie, getiteld: Het Leven roept je.

Boris Cyrulnik is een beroemde Franse neuroloog, gespecialiseerd in de behandeling van kinderen met een oorlogstrauma. In Het leven roept je vertelt hij zijn persoonlijke verhaal over hoe hij als Joods kind aan de Duitsers wist te ontkomen en hoe die gebeurtenis een plek in zijn leven heeft gekregen. Dit boek is vooral niet wat je misschien denkt: het zoveelste relaas over een oorlogsslachtoffer.

Het leven roept je is bovenal een boek over de manier waarop het geheugen werkt en waarop herinneringen tot stand komen, al dan niet onder invloed van trauma’s. Dit boek laat op ontroerende wijze zien hoe je op verhaal kunt komen, door je verhaal te vertellen en wat de waarde daarvan is. Ik heb zelden een boek gelezen waarin ik zoveel ezelsoren maakte, omdat de passages die ik las me bekoorden, verwonderden of dwongen tot herlezing. Hieronder een selectie.

Niets verdwijnt

“Vroegere gebeurtenissen worden duidelijk in het licht van het heden, en het heden zelf wordt gestructureerd door de context ervan. De omringende verhalen vormen een kader van overtuigingen, herinneringen en gedragingen die naargelang van de omstandigheden kunnen veranderen. De sleutel tot het verleden is het heden. En wat structuur in het heden aanbrengt is ons relaas ervan.”

“Zelfs wanneer alles goed gaat, kan een vage aanwijzing al voldoende zijn om sluimerende herinneringen te doen ontwaken. Het dagelijks leven, ontmoetingen en voornemens duwen de aangrijpende gebeurtenis diep weg in het geheugen, maar bij de minste prikkel / gras tussen de straatstenen, een verkeerd aangelegd stoepje / kan een herinnering bovenkomen. Niets verdwijnt: je dénkt dat je iets vergeten bent, dat is alles. “

“In onze herinneringen komende dingen slechts gedeeltelijk met de werkelijkheid overeen: we herinneren ons bijna niets van de overstelpende hoeveelheid informatie die dagelijks tot ons doordringt. En dan maken we een voorstelling met dat kleine beetje dat een beeldende vorm geeft aan hetgeen we voelen. Op dit innerlijke schouwspel reageren we door te applaudisseren, te huilen of ons te ergeren, terwijl we geen weet hebben van de onbewuste sporen van onze verdringing en de weggesloten herinneringen.”

 “Stel u eens voor dat we als evenwichtige mensen een vreedzaam bestaan zouden leiden, zonder gebeurtenissen, nooit een crisis, geen trauma dat te boven moest worden gekomen, uitsluitend routine, niets om in het geheugen op te slaan. Dan zouden we niet eens in staat zijn om te ontdekken wie we zijn. Geen gebeurtenissen, dus geen levensverhaal, geen identiteit.”

Het boek bestel je hier

» Lees verder

19/05/2014

Wat geven we nu eigenlijk door?

doorgeven.jpg

‘Leven is het leven doorgeven en verder wil ik er niks over zeggen’. Het zijn enkele van de laatste woorden die mijn opa Ton in 2010 sprak, op zijn sterfbed. Opa's woorden bleven bij me. Als de zin van het leven, het leven doorgeven is, hoe doe je dat dan en wat valt daar over te zeggen zonder in clichés te vervallen?

Een half jaar na het overlijden van mijn opa viel mijn oog, bladerend in de lokale huis-aan-huis, op een vrolijke familiefoto van vijf levende generaties samen. Dàt is het, dacht ik. Ik kan mijn antwoorden vinden bij families als deze, met vijf opeenvolgende levende generaties, waarvan vier zich kunnen uitspreken over de vraag: wat geven we nu eigenlijk door?

Begin 2011 ging ik op zoek naar antwoorden bij families met daarin vijf levende generaties. Ik vroeg fotograaf Margreet Vloon of ze de tijd wilde nemen, om deze families vast te leggen, omdat waar genen sterk zijn, beelden het verhaal zouden versterken. Het prachtige resultaat van die ontmoetingen is hier te zien en te lezen

Op de prangende vraag die ik had – wat geven we nu eigenlijk door? – kreeg ik verschillende antwoorden. Omdat ik geen uitgever vond die in de drie verhalen een opmaat zag voor een boekpublicatie, heb ik mijn zoektocht naar meer antwoorden en dus meer families met vijf nog levende generaties vooralsnog gestaakt. 

Omdat ik de mensen die ik sprak en de verhalen die ik hoorde graag recht wil doen,publiceer ik het resultaat van mijn werk op deze plek. Met grote dank aan Margreet Vloon (fotografie) en Aukje Litjens (opmaak). Mocht je ideeën hebben of mensen kennen die voortbordurend op deze publicatie een groter Vijf-generatieproject mogelijk maken, dan hoor ik dat heel graag.

 

 

» Lees verder

15/05/2014

'Dat zijn exact de woorden van je vader'

_VLO6167x.jpg

Marcel van Urk, geboren in 1975, is een Pietje Precies, een vader van twee dochters, en een toegewijd werknemer van Scheepswerf De Kaap in Meppel. Dat zit zo. “Mijn vader Lebbert kwam begin jaren zestig op De Kaap werken en ging met mijn moeder Bertha wonen op Hesselingen. Je keek vanaf de werf zo naar ons huis. Was er wat en moest mijn vader thuiskomen dan hing moeder een rode zakdoek aan de waslijn. In 1975 werd ik geboren, een nakomertje, de jongste van drie kinderen.

De eerste herinneringen die ik heb, zijn van de vaarvakanties met het gezin, op het schip dat mijn vader eigenhandig op De Kaap had gemaakt. In de zomer van 1979 is mijn vader op dat schip in zijn slaap overleden. Mijn moeder die ook op De Kaap werkte, als schoonmaakster, werd ziek en stierf dertien jaar later. Ineens was ik wees. 17 Jaar oud.

In de periode daarna heb ik vooral hard gewerkt, bij een fietsenmaker in Meppel. Maar het begon te kriebelen. Schepen. Water. De Kaap. Ik moest er wat mee. Op een januari-ochtend in 1999 belde ik met De Kaap, Marinus nam op. Nog diezelfde middag kon ik langskomen. Een van de eerste dingen die Klaas van der Werf in dat gesprek zei: ‘Marcel, het komt wel goed.’ Ik had direct een baan en ben gebleven.

Mijn roots en herinneringen aan mijn ouders liggen op De Kaap. Soms komen die zomaar langs. In een van de eerste jaren dat ik hier werkte, moest ik samen met Theo van der Kolk met een voorhamer een schroef aanslaan. Theo houdt er een balkje tussen en zegt: ‘Niet missloan hè.’ Waarop ik zeg: ‘Theo, ik sla nooit mis.’ Hij laat zo dat balkje vallen en zegt: ‘Wacht! Dat zijn exact de woorden die je vader twintig jaar terug gebruikte. En die sloeg me de hele klauw kapot.’”

Het verhaal van Marcel van Urk tekende ik onlangs op voor het jubileumboek van Scheepswerf De Kaap. In dat boek staan ondermeer 72 portretten in tekst en beeld van werknemers, oud-werknemers en belangrijke relaties van de Meppelse werf. Het jubileumboek dat MijnVerhaal maakte in samenwerking met fotograaf Margreet Vloon en vormgeefster Annemarie Zijl is hier in zijn geheel te lezen

 
 

» Lees verder

15/03/2014

Het begon met de schreeuw van de bosuil

IMG_5711x.jpg
 

Het begon met de schreeuw van de bosuil tegen middernacht en zeven uur later de specht die ons wekte terwijl goudvinken pronkten in de ochtendzon. Een boomklever zag even later door de ramen hoe zeven mensen aanschoven aan een feestelijk gedekte ontbijttafel. Omgeven door vogels was Het Hunehuis, idyllisch gelegen aan de rand van de hei aan de voet van de Havelterberg, deze week het decor van mijn cursus Levensboek maken. Iedere ochtend na het ontbijt doken zes cursisten achter hun laptops in hun levensverhalen.

De een schreef in het Fries over de oceaanvreugde van echte verkering. Een ander, een vader, vroeg zich schrijvenderwijs af of in spreken dan wel zwijgen ware vaderliefde schuilt. Een tafel verderop werden geurende Zeeuwse bolussen uit de herinnering gehaald en de bindende factor van een zachte G uiteengezet. De oudste cursist zette, het tragische maar geaccepteerde verval van zijn leven met een spierziekte even minutieus als ontroerend uiteen, terwijl zijn echtgenote humorvol het jaren zestig leven in een Delftse woongroep schetste. 

Er werd een week lang hard gewerkt, soms gewandeld, ook gefietst, af en toe gehuild en met regelmaat gelachen. Ik liep voortdurend tussen de verhalen door, coachte, adviseerde en luisterde vooral. De vrijwilligers van Het Hunehuis  zorgden driemaal daags voor een uitgebreide maaltijd, tussendoor voor koffie, thee en – na vijven – wijn en bier. En zo kwamen zes totaal verschillende levens tot leven. Verschillen vielen weg; het geschreven woord deed zijn werk. Ieder leven bleek een boek waard en ik dacht meermaals: ik heb het mooiste vak gekozen.

» Lees verder

13/01/2014

Over de leegte van ijdelheid (*****)

bizon.jpg

“Het was een gevoel. Het was een drang die hij moest verwoorden. Maar hij wist dat wat hij ook zou zeggen, het alleen maar een ander woord zou zijn voor de vrije natuur waar naar hij verlangde. Het was een vrijheid en een goedheid, een hoop en een vitaliteit waarvan hij had gezien dat ze ten grondslag lagen aan alle vertrouwde dingen in zijn leven, die niet vrij, goed, hoopvol of vitaal waren. Wat hij zocht, was bron en behoeder van zijn wereld, een wereld die zich altijd bang van haar bron leek af te keren, er niet naar op zoek ging, zoals het prairiegras om hem heen zijn wortelvezels naar de rijke, donkere vochtigheid stuwde, naar de Vrije Natuur, en zo zichzelf jaar in, jaar uit vernieuwde.”

Dat schrijf John Williams op pagina 24 van het boek Butcher's Crossing, ter introductie van het bewustzijn dat hij zijn hoofdpersoon Will Andrews meegeeft. Een hoofdpersoon die in het jaar 1870 de universiteit van Harvard aan de ontwikkelde Oostkust van de Verenigde Staten verlaat om in het onherbergzame Middenwesten zichzelf en nieuwe, andere waarheden te ontdekken. Butcher’s Crossing is zo beschouwd een variant op Into the Wild, het waargebeurde, door Jon Krakauer opgetekende verhaal van een jongeman die met dezelfde motieven als Will Andrews, een eveneens door Harvard gekleurde toekomst opgeeft om in Alaska in eenzaamheid zijn heil te zoeken.

Into the Wild is waargebeurd en geroemd, mede vanwege de door Sean Penn geregisseerde verfilming. Butcher´s Crossing is pure fictie, maar op de meeste  fronten superieur aan Into the Wild. Waar Chris McCandles in Alaska zichzelf degradeert tot een vluchteling die in eenzaamheid zonder wezenlijke antwoorden sterft na het eten van giftige bessen, vindt Will Andrews in het bergachtige Colorado wel degelijk antwoorden.

De bewondering en verwondering die Will Andrews toont voor het onbekende dat zich aan hem openbaart is zeer voorstelbaar. En dat is bijzonder, vooral omdat Butcher´s Crossing zich afspeelt in een tijd en omgeving die mijlenver weg ligt van het hedendaagse. Desondanks slaagt Williams erin je mee te nemen. Je ruikt, hoort, voelt met de hoofdpersoon mee. Dat alles vanwege de fijngevoelige rustige schrijfstijl die nergens pathetisch wordt. Butcher’s Crossing gaat over de leegte van ijdelheid en wat je er voor terugkrijgt als je die erkent in jezelf en herkent in je omgeving. Lees het maar.

 

 

» Lees verder

19/12/2013

Cursus Van Fotoboek naar Levensboek

MijnVerhaal_Achtergrond2.jpg

Fotoboeken hebben we allemaal, schoendozen vol met foto’s ook. In praktisch iedere familie barst het van het historisch beeldmateriaal, foto’s die veel vertellen over de tijd en de omstandigheden van toen, beelden die laten zien wat we deden en tot wie we ons het liefst verhielden. De beelden vertellen veel, maar krijgen pas waarde als ze worden voorzien van context. De beelden gaan leven als de geportretteerde persoon vertelt hoe hij of zij zich voelde, wat hem of haar op dat moment in de tijd bezighield.

Voor mensen die graag in hun fotoboeken van vroeger willen duiken, mensen die die beelden willen voorzien van context, door ze te selecteren, te benoemen en te beschrijven, voor die mensen geeft MijnVerhaal in de bibliotheek in Zwolle de cursus ‘Van Fotoboek naar Levensboek’. In 4 maandagmiddagen (17/24/31 maart en 7 april), maak je een selectie van de meest relevante beelden, diep je herinneringen op  die je verwerkt tot een bondig geheel. Na afloop van de cursus krijg je een handleiding mee naar huis, waarmee je online je eigen Levensboek kunt vormgeven en laten drukken

Interesse? Aanmelden voor een kennismakingsworkshop op maandag 13 januari (van 14.00uur tot 15.00uur) in de Bibliotheek Zwolle kan hier. Aanmelden voor de cursus kan ook. Stuur in dat geval een mailtje naar info@mijnverhaal.eu. De kosten (exclusief drukkosten) voor 4 middagen zijn 30 euro voor niet-leden en 27,50 voor wie wel lid is van de Bibliotheek in Zwolle.

» Lees verder

31/10/2013

De meest actuele website van Zwolle

depeperbus.nu.jpg

Begin dit jaar, toen ik op een rustige ochtend uit het raam van mijn kantoor in het centrum van Zwolle zat te staren, had ik een idee. Het uitzicht wat ik had vanaf de achtste etage van City-Post was dusdanig mooi en afwisselend dat ik me voorstelde dat ik dat beeld live via een website ieder moment van de dag kon delen met andere mensen die niet het voorrecht hadden om op zo´n bijzondere plek, met zo´n bijzonder uitzicht te werken.

Dit zou mijn manier zijn om als verhalenmaker, het verhaal van de stad Zwolle te vertellen. Ook bedacht dat het gaaf zou zijn, dat de foto´s en video´s die ik dan zou maken, als inspiratie zouden dienen voor anderen. Dat alle beelden van dat ene uitzicht zouden worden gebruikt voor doeleinden die ik me nog niet voor kon stellen, creatief danwel commercieel.

Het is vandaag 31 oktober en het idee van toen is werkelijkheid geworden. Met medewerking van DC Vastgoed en City-Post, maar vooral omdat Coos Walinga van Linga webdesign, werkzaam in hetzelfde kantoorpand als ik, mij kon volgen in de gedachten die ik had om de werkelijkheid op een mooie manier digitaal te maken. Coos ontwierp en bouwde in de voorbij maanden www.depeperbus.nu.

www.DePeperbus.Nu is de meest actuele website van Zwolle. Je kunt er iedere twee minuten een vers beeld van het DePeperbus, museum De Fundatie (recentelijk winnaar van de Dutch Design Award) en andere delen van het stadscentrum zien. Je kunt er ieder moment de laatste 24 uur van de dag terugkijken. En we hebben er een selectie geplaatst van de mooiste foto’s van de voorbije maanden. 

Natuurlijk kan je ons volgen op facebook en twitter waar we iedere dag om 8uur (#Goeiemorgen #Zwolle) een ochtendfoto en dagelijks een link naar de laatste 24 uur plaatsen. Binnenkort zullen de eerste timelapse-filmpjes op de pagina verschijnen. Ondertussen nodigen we iedereen die ideeën heeft om nog meer met het mooiste uitzicht van Zwolle te doen van harte uit om langs te komen op de Westerlaan 51.

» Lees verder

18/10/2013

Een autobiografie in 24 tweets: #Ididthat!

chris_horner.jpg

De in Japan geboren Amerikaanse wielrennen Chris Horner won afgelopen nazomer op 41-jarige leeftijd de Ronde van Spanje. Zo 'oud' was de winnaar van een grote meerdaagse wielerronde niet eerder. En omdat de wielersport nog maar net aan het afkicken is van de drugs die het peloton decennia lang benevelde, werden er logischerwijs de nodige vraagtekens geplaatst bij de zuiverheid van Horners' uitzonderlijke prestatie.

Het gebrek aan erkenning, onder meer voortkomend uit die verdachtmakingen, deed pijn bij Chris Horner. Pijn die hij ventileerde via Twitter. In een tijdsbestek van ruim twee uur, in 24 tweets, vertelde Chris Horner wat hij in zijn leven had gedaan en gelaten om tot wielersucces te komen. En zo schreef hij (zie hieronder) op 8 oktober kort maar krachtig een allesbehalve complete maar daardoor niet minder interessante autobiografie.  

  • 15 years old and up @ 4:30am before school starts to train while dreaming of winning a grand tour. I did that!
  • Riding your bike to work so that you can train for hours in the dark after works done. I did that! Hitching a ride across the country for months w/no money (almost I had 400+-) to race. I did that!
  • Sleeping in hotels, host family houses, cars, and park benches to get to the races. I did that!
  • Pro teams won't give you chance, so you buy your own license and race as an independent. I did that!
  • Race pro for years w/out pay just hoping to make enough winnings to pay rent. I did that!
  • Win everything in the US, pass on the big pay check, go to Europe for minimum pay. #ididthat!
  • Live in Europe in a small apartment W/no car,computer,phone,TV, only a walk for company. #ididthat!
  • Oops. Only a Walkman for company. #ididthat!
  • Take a step back hoping to go forward again. #ididthat!
  • Winning again but told I'm to old to go back to Europe a second time but keep fighting anyways. #ididthat!
  • Sell everything I own for a second chance at a grand tour, fly over with a 140bucks in my pocket. #ididthat!
  • Start going up the ladder with each year passing while never getting that leader respect and belief. #ididthat!
  • Up @6am w/3kids so I can drop them off @school before I go train all day for the Grand tours. #ididthat!
  • Finding that belief, given the leadership, delivering on it. #ididthat!
  • Moving up the ladder w/that continued belief, big sponsors on board now. #ididthat!
  • Whole season disappearing fast but still working hard to make it to those grand tours. #ididthat!
  • Amazing help and belief from all my family, friends, and fans to get back there. #ididthat!
  • Works paid off, forms back, but by now some have lost belief. #ididthat!
  • So much stress & work 4another start at a dream that began many years ago. #ididthat!
  • A life time of work and a stage/jersey arrive and disappear over night. #ididthat!
  • 100% is given and second time it happens, only to pass just as fast but belief is returning. #ididthat!
  • The jersey returned only this time for life, the stories to tell before & during it are epic & life time. #ididthat
  • Yes it was worth it and yes the dream continues... With or without the belief. #ididthat!

» Lees verder

01/10/2013

Hoe dan ook, de gelijkenis is er

jonsjoerd_web.jpgOnlangs vond ik mijn eerste rapport terug, van de Watergraafsmeerse schoolvereniging in Amsterdam. Ik was toen bijna vijf. Het was verbijsterend om te lezen. Dat wat ik las, zou ik namelijk kunnen kopiëren en plakken in het rapport van mijn zoon Jon, die inmiddels bijna vijf is. De gelijkenis tussen onze karakters is onmiskenbaar en ook uiterlijk zijn de overeenkomsten duidelijk, al moet ik zeggen dat er momenten zijn dat Jon zowel in houding als gebaar meer op zijn moeder lijkt.

Hoe dan ook, de gelijkenis is er. En omdat die gelijkenis me intrigeert en fascineert ben ik vorige week gestart met de facebook-groep Like Me. Een community waarop ik een aantal foto’s heb gepost van ouders (dank: Kris, Joep, Eef, Joris en Loes) en kinderen die op elkaar lijken, waarbij ik de ouders heb gevraagd een omschrijving te geven van de gelijkenis. Like Me @ facebook is bedoeld om de gelijkenis tussen ouders en kinderen, en de schoonheid daarvan, te tonen en te delen.

Het enthousiasme onder de eerste likers van het project is groot. Dat is mooi. Nog mooier zou het zijn als iedereen die het leuk vond en las, de pagina deelt, op zoek gaat naar oude foto’s en die oude foto’s namaakt. Mijn hoop is dat met de komst van nieuwe foto’s van gelijkende ouders en kinderen, ook mensen buiten mijn eigen sociale netwerk zich geroepen zullen voelen om de community te vullen met bijdrages. 

» Lees verder

17/09/2013

Van de kluts naar de borstenbarometer

andre-hoekstra_groot.jpg

In een rood-witte trein met daarop de naam War Child zag ik onlangs de Friese muzikant Meindert Talma zitten. Ik herkende hem vanwege de laptop op zijn schoot, daarop geplakt een grote sticker met de url: www.meinderttalma.nl Ik zei hem dat het me speet dat ik een paar dagen eerder zijn optreden op het Vlielandse Festival Into the Great Wide Open had gemist. Over dat optreden was namelijk nogal lyrisch gesproken. Vooral het nummer 'De Koning van de Kluts'(foto) had op vrienden grote indruk gemaakt.

Meindert Talma begreep mijn als compliment verpakte opmerking niet direct en mompelde terug dat Josef Salvat zijn festivalhoogtepunt was geweest. Dat optreden had ik ook al gemist. Ik was uitgepraat, zei 'wel thuis' en toen ik zelf thuis was, bleek de reclame zijn werk te hebben gedaan: ik surfde naar meinderttalma.nl om daar te ontdekken dat Talma tegenwoordig als 'Nederlands Onbekendste Popster'door het leven gaat en dat hij met een omvangrijk nieuw muzikaal boekproject bezig is, Kelderkoorts genaamd.

Op Youtube zijn inmiddels de nodige hilarische Kelderkoorts-filmpjes te vinden en Talma's site meldt dat Kelderkoorts vanaf oktober door het land gaat touren. Waar dat over gaat? Over de zegeningen van de viersporenrecorder en Super 8-film. Over de mooie Marije en haar borstenbarometer. Over De Blauwe Fedde en een nieuw genre in de Friese literatuur: het verslag van het non-event. Gaat dat zien dus en/of lees over de ontmoeting tussen Nile Rodgers en Meindert Talma op Vlieland. Ook al mooi. 

» Lees verder

28/08/2013

Mijn verhaal in NRC Handelsblad

 

IrmgardenSjoerdLitjens.jpg

Deze zomer, half juli, werd ik geïnterviewd door journalist Gijsbert van Es voor de rubriek Nabestaan in NRC Handelsblad. Een interviewverzoek waaraan ik gehoor gaf omdat het af en toe prettig is om met aandacht stil te staan bij het feit dat ik op jonge leeftijd weduwnaar ben geworden. Want hoewel pijn slijt en alles went, is nabestaan, weduwnaar zijn en alleen een kind opvoeden nooit vanzelfsprekend.

Dat ik noodgedwongen het beste van mijn leven maak en samen met mijn zoon, familie en vrienden, een gelukkig mens ben, vind ik dan weer wel vanzelfsprekend. Dat is het niet, zo blijkt uit de maar voortdurende stroom reacties die na publicatie van het interview in NRC Handelsblad op me af is gekomen. Bekenden en vele onbekenden mailden me hun dank, verhalen en bewondering. Daar werd ik stil van.

Als journalist stel ik mezelf altijd ten doel de ander zo goed mogelijk recht te doen, mijn verhaal is in die context niet belangrijk. Omdat anderen daar in dit geval anders over denken, hierbij een link naar het interview dat op 3 augustus in NRC Handelsblad stond.

 

   

» Lees verder

19/08/2013

Kijk naar mij, vergeet me niet

tumblr_m1mqjpQOeZ1qagqxho1_1280.jpg

Het lijkt een tafereel op een Nederlandse dijk, hetgeen door de vlag in de boot - een driekleur met wit in het midden - mogelijk bevestigd wordt. De dijk is droog, het water gezakt. Is het een foto gemaakt in Zeeland, na de watersnoodramp? Wat doen deze vrouwen? Tillen ze de boot de dijk over? Het lijkt wel alsof ze hun zondagskleren aan hebben. Poseren ze? Voelen ze zich betrapt? Zijn ze bang? Er is van alles te bedenken, kijkend naar het sepia-kleurende beeld, dat ik terugvond op Look at Me (look-at-me.tumblr.com).

Look at Me is een fascinerende webplek, vol foto's, ooit afgedankt, vergeten, verloren en later opnieuw ontdekt. De foto's op Look at Me zijn gevonden op straat, of op rommelmarktjes in een doos vol oude foto’s. Wie de foto's hebben genomen en welke mensen er  op staan, is onbekend. Tot de verbeelding spreken doet het project, dat in 1998 in Parijs door Frederic Bonn en Zoe Deleu werd gestart, zeker.

Of zoals Frederic Bonn zelf zegt in een interview: 'Kijkend naar de gevonden foto’s, komt er een lawine aan vragen op me af. Wie zijn deze mensen? Hoe was hun leven? Welk werk deden ze en hoe was de relatie die ze hadden? Waren ze lang samen? Vonden ze hun werk wel leuk?... Zo kun je maar doorgaan en elke foto vertelt weer een ander verhaal, een verhaal waar je eigenlijk niets van weet.”

Een mooie selectie van waardeloze waardevolle foto’s en een interview met Frederic Bonn is hier te vinden.

» Lees verder

24/07/2013

'Ik vertik het om chagrijnig te worden'

eeuweling2.jpg

Telefoongesprek, zomer 2004:

‘Goeiemorgen met Van Andel. Ik ben een oud vehikel, wat zegt u? – ik voel me lekker ja. En ik word verwaand. Ik ben nu de alleroudste mens op aarde – een nog oudere dame uit Puerto Rico is zojuist overleden. In Tsjetsjenië of weet ik waar, schijnt nog een vrouw te leven uit 1881; maar dat geloof ik niet – en ze heeft ook geen geboortebewijs.

Nu heb ik de wereldpers gehaald. CNN, alle televisiezenders. Wie had dat gedacht. Ik was een zwak kind. Het was de buitenlucht. Het rondzwerven – die oude dokter in Beilen, waar ik ooit met de trekschuit naartoe ging, ben ik dankbaar om zijn goede advies. En ik denk nog elke dag aan grootmoeder. Niet aan moeder. In 1899 hoorde ik haar tegen een kennis zeggen: "Dat kind is geen blijvertje, die haalt de achttien niet." Ha!, denk ik nu, ie kunt mij nog meer vertell’n.’

Aldus Hendrikje van Andel-Schipper, geboren op 29 juni 1890 in het Drentse Smilde. De quote is opgetekend door Steffie van Oord voor het boek Eeuwelingen, waarin ze in het begin van deze eeuw 22 honderd plussers liefdevol portretteerde. Ik las Eeuwelingen vanwege mijn fascinatie voor ouderdom. Omdat ik me afvraag wat het recept is, hoe het komt dat de een ouder wordt dan de ander?

En hoewel Eeuwelingen vooral een portret van de twintigste eeuw is en het een blik in tijd geeft die rap van ons voorstellingsvermogen wegdrijft, komt Van Oord ook met een soort van antwoord op mijn vraag. In haar voorwoord schrijft ze:  'Eeuwelingen weten zelf ook niet hoe het komt dat ze zo oud zijn geworden… Zelf denk ik dat hun kalmte en vastberaden optimisme ertoe hebben bijgedragen: "ik vertik het om chagrijnig te worden", riep Hendrikje van Andel –Schipper totdat ze als 115-jarige overleed.'

» Lees verder

27/06/2013

Het geluid van kampioen worden in Zwolle

FCZwolle_kampioen.jpg

Voetbal. Het geluid van een kampioenswedstrijd in Zwolle. Klinkt dat anders dan het geluid van een kampioenswedstrijd in Leeuwarden of Eindhoven? Klinkt het überhaupt anders: een kampioenswedstrijd of een reguliere competitiewedstrijd, een eerste divisie of een eredivisiewedstrijd; een wedstrijd in de Engelse of Zweedse competitie? De aard van het geluid zal vooral afhangen van het moment in de wedstrijd en toch ook van het stadion waar gespeeld wordt, het aantal toeschouwers, de akoestiek en de plek in het stadion waar het geluid wordt opgenomen.  

Vragen en constateringen die passeerden nadat ik zojuist mijn geluidsopname van de wedstrijd FC Zwolle – FC Eindhoven, gemaakt op vrijdag 12 april 2012, uploadde op de website Het geluid van Nederland, een digitale plek die bedoeld is om de geluiden die ons land maken en typeren, veilig te stellen. Zo hoor je daar torenklokken, fietsbellen en het rumoer bij de algemene inschrijving van de Elfstedentocht in 1986, de branding op de grens van de Waddenzee en de Noordzee, een Achterhoeks weerbericht en nog heel veel meer.

Daaraan toegevoegd nu dus een geluidsfragment uit de kampioenswedstrijd FC Zwolle – FC Eindhoven, uit de 24e minuut, opgenomen op de Fred Patrick-tribune op de lange zijde, iets voorbij de middenlijn. Wat zegt dit geluid over Nederland? Niets en alles tegelijk. Je hoort opwinding vanwege een kans. Je hoort in de verte supporters die zingen: Zwolle, Zwolle, Zwolle. Verwachtingsvol. stuwend. Maar je hoort vooral veel geroezemoes. Geroezemoes die past bij spanning, in het begin van een voetbalwedstrijd in de provincie, bij een wedstrijd die er toe doet. Luister maar.

» Lees verder

21/05/2013

Een ambulance, hete wortels en een krokodil

Sjoerd en Aukje Litjes 1980 Het is 15 oktober 1978. Linnaeusparkweg, Amsterdam. Ik ben twee en een half jaar oud: zittend op de arm van mijn vader, die in de erker voor het raam staat, kijk ik naar beneden waar een ambulance onze straat binnen rijdt. In die ziekenauto ligt mijn moeder, zo wordt mij verteld. Ze is niet ziek. Ze komt thuis, samen met Aukje, mijn pasgeboren zusje. Ze wordt door twee broeders op een brancard via de steile trap omhoog gedragen. Wachtend in de gang denk ik: ´ojee wat scheef, als dat maar goed gaat.´

Het is mijn allereerste herinnering. Ook de bouwer van deze website Nick Ratering, komt al eerste terecht bij de geboorte van zijn zus. “Ik was 3 toen mijn zus geboren werd. Mijn broer en ik moesten eten bij onze oom en tante, die woonden om de hoek. Daar aten we wortels die heel heet waren. Daarna zie ik ons over straat lopen, richting huis, waar opeens een heel klein meisje in de wieg lag.”

We bevinden ons in goed gezelschap, als het om eerste herinneringen en zussen gaat. Zo noteert Nico Scheepmaker in zijn boek ‘De eerste herinnering’ uit de mond van schaaklegende  Anatoly Karpov het volgende: 'Toen ik twee jaar was kon ik heel slecht overweg met mijn zusje, dat vijf jaar ouder was dan ik. De eerste vijf jaar van mijn leven had ik vaak ruzie met haar, later is dat over gegaan. We woonden, toen ik twee was, in een flat in Zlatoest, in de Oeral, waar ik geboren ben. En ik herinner me dat ik haar toen achterna zat met een krokodil waarmee ik haar probeerde te slaan. Een speelgoedkrokodil, die ik bij de staart vast had terwijl ik achter haar aan holde.'

» Lees verder

07/05/2013

Cursus MijnVerhaal: maak je eigen levensboek

hunehuis.jpgJouw leven (en dat van je ouders, grootouders, je buurvrouw  en die ene bijzondere oom) is een boek waard. Daarom organiseert MijnVerhaal in samenwerking met het Hunehuis in Havelte (foto) een cursus LEVENSBOEK MAKEN. Gedurende vijf dagen werk je op een prachtige plek op de Drentse hei aan het vormgeven van jouw levensgeschiedenis. Dit doe je aan de hand van de belangrijkste foto’s uit je leven.  

De cursus LEVENSBOEK MAKEN wordt gegeven in september (week 37) en november (week 47) in het Hunehuis in Halvelte. Dit is een natuurvriendenhuis van het Nivon (zie voor meer info: www.Hunehuis.nl  of www.Nivon.nl). Je komt op maandag na de lunch en vertrekt op vrijdag aan het eind van de ochtend.  De kosten voor deze cursusweek bedragen €245 voor leden van het Nivon  en €278 voor niet-leden. Dat is inclusief de vier overnachtingen, alle dagen volledige verzorging en begeleiding tot  aan het drukklaar maken van je eigen boek.

Kortom: MijnVerhaal en Het Hunehuis, bieden je de mogelijkheid om  een week ongestoord te werken aan iets heel waardevols voor jezelf en voor naasten, op een bijzonder mooie plek. Wil je meer informatie over de cursus bel (06-14982699) of mail (info@mijnverhaal.eu) me dan. Wil je je aanmelden voor de cursus, boek dan via http://www.nivon.nl/vab/hunehuis/reserveren.htm  of bel (06-25393116) het aanmeldsecretariaat. Iedereen die zich aanmeldt wordt uitgebreid geinformeerd over de gewenste voorbereiding op en het verloop van de cursusweek.

» Lees verder

29/04/2013

Koning Willem die niet van Oranje is

Willem_RGB_300_dpi_klein.jpg

Verschillende gemeenten in Nederland riepen de afgelopen maanden haar burgers op om de Koningin of Koning te schilderen. Portretten te over dus, zo rond de dag dat Willem Alexander, Beatrix opvolgt als het voornaamste gezicht van het Koninkrijk der Nederlanden. Het fraaiste portret werd dezer dagen niet gemaakt door een burgerlijk monarchist, maar door de Haagse fotograaf, Raymond van Houten, die in opdracht van het Haags Straatnieuws een drietal daklozen (Willem, Wilhelmina en Alexander) in zijn stad vastlegde (verkleed) als Koning.

Het meest fascinerende portret uit Van Houtens serie is die van Willem. Willem is een dakloze van 75, een man zonder gebit met een verleden als huisschilder, metaalbewerker en scheepskok. In het interview dat naast zijn portret staat afgebeeld, fantaseert Willem, die niet van Oranje er is, er vrolijk op los. Wat Willem zou doen als hij Koning was?

“Ik zou gaan reizen. Naar Wenen en Praag, met z’n oude gebouwen en muziek. Nu heb ik daar geen geld voor. Ik koop alleen af en toe tweedehands kleding. Ik heb geen schulden, en dat wil ik zo houden. Ik heb wel tatoeages, overal. En ik ben dertig jaar lang naturist geweest. Naakt op de troon? Dat zal wat wezen zeg. Ik heb niets tegen bloot. Naakt wezen én netjes zijn, want het moet geen wilde boel worden. Ik ben naakt met en zonder kleren: mijn wandel en handel is goed.” 

Meer Koningstaal lees je nu in het Haags Straatnieuws, te koop in Den Haag, op straat.

» Lees verder

22/04/2013

Anderhalf uur voor het mooiste verhaal

Snow_Fall.png

'The snow burst through the trees with no warning but a last-second whoosh of sound, a two-story wall of white and Chris Rudolph’s piercing cry: “Avalanche! Elyse!” The very thing the 16 skiers and snowboarders had sought — fresh, soft snow — instantly became the enemy. Somewhere above, a pristine meadow cracked in the shape of a lightning bolt, slicing a slab nearly 200 feet across and 3 feet deep. Gravity did the rest.´

Het is de eerste alinea van een adembenemende reconstructie die journalist John Branch voor de New York Times maakte over een Amerikaans lawine-ongeluk waarbij zestien zeer ervaren wintersporters direct betrokken waren. Het multimediale verhaal getiteld Snow Fall won recentelijk de Pullitzer-prijs in de categorie Feature writing

Na anderhalf uur lezen, klikken en kijken, snap ik waarom. Ik ken nu alle zestien direct betrokkenen, plus een aantal familieleden. Ik heb een traan gelaten en heb bewonderend gezucht bij heldere en treffende formuleringen. Door de toevoeging van (bewegende) beelden heb ik het gevoel de plek van het ongeluk te kennen en het is voorstelbaar en hoe een groep zeer ervaren wintersporters door een samenloop van omstandigheden in een nachtmerrie terecht komt.

Snow Fall is niet alleen een mooi geschreven en prachtig omlijst verhaal. Het is ook een relevant verhaal, een verhaal dat gaat over hoogmoed die voor de val komt, een van de voornaamste thema’s van deze tijd. Hoe dan ook: Snow Fall lees je hier. Als je wilt weten hoe het verhaal gemaakt is, klik dan hier

» Lees verder

04/04/2013

Waren het geadopteerde trekhonden?

010164001240_600.jpg

Over Johannes Leembruggen (1838-1923) is bekend dat hij een in Hillegom geboren zoon van een amateurschilder was die dankzij zijn vader, een Amsterdams bankier, kon rentenieren. Johannes werd civiel ingenieur en verhuisde naar Amsterdam, naar de P.C. Hooftstraat 9, op een steenworp afstand fotostudio Merkelbach. In 1915 is Johannes daar met zijn twee honden naartoe gewandeld om zich te laten vereeuwigen. Hij was 77 jaar oud toen de foto werd genomen.  

Leembruggen moet een echte dierenvriend zijn geweest. Drie jaar eerder meldde het Nieuwsblad van het Noorden dat 'op aanwijzingen en naar tekeningen van den heer J. Leembruggen, civiel ingenieur te Amsterdam' een nieuwe maatstok was ontworpen om trekhonden beter te meten'. Omdat die zo slecht behandeld werden, waren ze destijds onderwerp van een verhitte maatschappelijke discussie. Of de honden van Leembruggen geadopteerde trekhonden waren, blijft gissen.

Het hier getoonde portret van Johannes Leembruggen is een van de 40.000 portretten die het stadsarchief van Amsterdam sinds donderdag 4 april toont op de website redeenportret.nl. Over de geportretteerde Johannes Leembruggen is dus nog het nodige bekend. Dat geldt niet voor het leeuwendeel van de andere foto’s uit de Merkelbach-collectie die nu te vinden is op redeenportret.nl. 

Bezoekers van de site worden daarom nadrukkelijk aangemoedigd om de vele beelden op de site rustig te bekijken en om daar waar mogelijk informatie en verhalen toe te voegen. De foto's zijn ook te koop. Voor een bescheiden bedrag heb ik de intrigerende foto van Johannes Leembruggen aangeschaft. Red jij ook een portret? Daarmee help je Merkelbach-collectie en de achterliggende verhalen te behouden.

 

» Lees verder

RSS Pictogram